Śliwki (Foto. Canva Pro)

Europejczycy ka┼╝dego roku wyrzucaj─ů a┼╝ 100 milion├│w ton ┼╝ywno┼Ťci! Co zrobi─ç, by nie marnowa─ç jedzenia?

dr Aleksandra Drzał-Sierocka, SWPS

Europejczycy ka┼╝dego roku wyrzucaj─ů a┼╝ 100 milion├│w ton ┼╝ywno┼Ťci, wynika z danych Organizacji Narod├│w Zjednoczonych. Najwi─Öcej jedzenia marnuje si─Ö w domach. Wyrzucamy, bo kupujemy za du┼╝o i zapominamy o dacie przydatno┼Ťci do spo┼╝ycia, albo nie wiemy, jak w pe┼éni wykorzysta─ç okre┼Ťlone produkty. S─ů sposoby, by ograniczy─ç marnotrawstwo ┼╝ywno┼Ťci - wyja┼Ťnia dr Aleksandra Drza┼é-Sierocka, kulturoznawca ze School of Ideas Uniwersytetu SWPS.

Brytyjczyk Tristram Stuart w g┼éo┼Ťnej ksi─ů┼╝ce ÔÇ×Waste: Uncovering Global Food ScandalÔÇŁ (ÔÇ×Marnowanie: Odkrywanie ┼Ťwiatowego skandalu ┼╝ywieniowegoÔÇŁ) przedstawi┼é badania, z kt├│rych wynika, ┼╝e w Wielkiej Brytanii rocznie wyrzuca si─Ö oko┼éo 2,6 miliard├│w kromek chleba, 775 milion├│w bu┼éek, czy oko┼éo miliarda pomidor├│w. Naukowiec wyja┼Ťnia dodatkowo, ┼╝e zmarnowana przez jego rodak├│w ┼╝ywno┼Ť─ç wystarczy┼éaby, by ka┼╝dego roku wspom├│c oko┼éo 30 milion├│w g┼éoduj─ůcych.

Problem marnowania ┼╝ywno┼Ťci na ┼Ťwiecie

Stuart przeprowadzi┼é te┼╝ badania efektywno┼Ťci wykorzystania ┼╝ywno┼Ťci w poszczeg├│lnych krajach. Badacz za┼éo┼╝y┼é, ┼╝e idea zero waste w praktyce nie jest mo┼╝liwa do zrealizowania i uwzgl─Ödni┼é poziom nieuniknionych strat. Jego zdaniem, optymalna jest sytuacja, gdy produkcja ┼╝ywno┼Ťci wynosi 130 proc. krajowego zapotrzebowania. Tymczasem wi─Ökszo┼Ť─ç kraj├│w zdecydowanie ten poziom przekracza. Pa┼ästwa Europy i Ameryki P├│┼énocnej lokuj─ů si─Ö na poziomie 150-200 proc. Przy tym w skali ┼Ťwiatowej nadprodukcja ┼╝ywno┼Ťci dotyczy nie tylko kraj├│w kojarz─ůcych si─Ö z dobrobytem. Rekordzist─ů w┼Ťr├│d marnotrawc├│w s─ů wprawdzie Stany Zjednoczone (produkcja przekracza tam zapotrzebowanie o blisko 100 proc.), ale w czo┼é├│wce jest te┼╝ Grecja (produkcja na poziomie 190 proc. wzgl─Ödem zapotrzebowania), Egipt (180 proc.), czy Brazylia (170 proc.). Nawet zmagaj─ůca si─Ö z problemem g┼éodu Nigeria znacznie przekracza poziom optymalny, produkcja jest tam wi─Öksza od zapotrzebowania o po┼éow─Ö.
W Polsce ka┼╝dego roku marnujemy oko┼éo 9 milion├│w ton ┼╝ywno┼Ťci. Z bada┼ä przeprowadzonych przez Millward Brown na zlecenie Federacji Polskich Bank├│w ┼╗ywno┼Ťci wynika, ┼╝e Polacy najcz─Ö┼Ťciej wyrzucaj─ů pieczywo (przyzna┼éo si─Ö do tego 49 proc. badanych), w─Ödlin─Ö (45 proc.) oraz warzywa (37 proc.) i owoce (46 proc.). Pytani o przyczyny, wskazujemy najcz─Ö┼Ťciej przegapienie terminu przydatno┼Ťci do spo┼╝ycia oraz zbyt du┼╝e zakupy. Kuszeni promocjami sieci handlowych, kupujemy wi─Öcej, ni┼╝ jeste┼Ťmy w stanie zje┼Ť─ç.

PRZECZYTAJ TAK┼╗E: Kobieta, kt├│ra chce zrewolucjonizowa─ç rynek odzie┼╝y u┼╝ywanej

Czy marnowanie po┼╝ywienia mo┼╝na ograniczy─ç do zera?

Pr├│by przeciwdzia┼éania marnowaniu ┼╝ywno┼Ťci obejmuj─ů zar├│wno rozwi─ůzania systemowe, jak i oddolne dzia┼éania, w kt├│re mo┼╝e si─Ö w┼é─ůczy─ç ka┼╝dy z nas. Przyk┼éadem jest idea tzw. foodsharingu. W Polsce funkcjonuje pod nazw─ů jad┼éodzielnia i najcz─Ö┼Ťciej realizowana jest w formie prowadzonych przez wolontariuszy punkt├│w, do kt├│rych wszyscy ch─Ötni mog─ů przynosi─ç jedzenie, kt├│rego maj─ů w nadmiarze. R├│wnie┼╝ ka┼╝dy mo┼╝e si─Ö t─ů ┼╝ywno┼Ťci─ů pocz─Östowa─ç. Kluczowe wydaje si─Ö tu przy tym s┼éowo ka┼╝dy, w foodsharingu nie chodzi o ja┼ému┼╝n─Ö, tylko o budowanie wsp├│lnoty.

Nieistotna jest kwestia społecznego i ekonomicznego statusu.

Bea Johnson, to pionierka tzw. zero waste, kt├│rej poradnik ÔÇ×Zero waste Home, czyli jak pozby─ç si─Ö ┼Ťmieci, a w zamian zyska─ç szcz─Ö┼Ťcie, pieni─ůdze i czasÔÇŁ zyska┼é niezwyk┼é─ů popularno┼Ť─ç. Autorce uda┼éa si─Ö rzecz niezwyk┼éa, poniewa┼╝ jej czteroosobowa rodzina produkuje obecnie zaledwie jeden litrowy s┼éoik ┼Ťmieci rocznie. Johnson do perfekcji opanowa┼éa nie tylko umiej─Ötno┼Ť─ç ograniczania wytwarzania odpad├│w, ale te┼╝ ich przetwarzania, ponownego wykorzystywania i kompostowania. Zdaniem Amerykanki, wszystko sprowadza si─Ö do zasady ÔÇ×Pi─Öciu RÔÇŁ: refuse ÔÇô rezygnuj z tego, co jest ci niepotrzebne; reduce – ograniczaj ilo┼Ť─ç posiadanych rzeczy; reuse ÔÇô staraj si─Ö wykorzystywa─ç ponownie, zamiast od razu wyrzuca─ç; recycle ÔÇô pr├│buj przetwarza─ç; rot ÔÇô kompostuj i staraj si─Ö kupowa─ç przede wszystkim te produkty, kt├│re da si─Ö kompostowa─ç.

Nawet je┼Ťli uznamy, ┼╝e z pewno┼Ťci─ů nie damy rady by─ç, jak Bea Johnson, warto zastanowi─ç si─Ö nad tym, co jeste┼Ťmy w stanie zrobi─ç, by ograniczy─ç marnowanie. Rozs─ůdne zakupy z przygotowan─ů wcze┼Ťniej list─ů, czy kreatywne gotowanie, polegaj─ůce na wykorzystywaniu ca┼éych produkt├│w, nie wymagaj─ů wielkiego po┼Ťwi─Öcenia. Warunek podstawowy to zmiana naszego sposobu my┼Ťlenia, przekonanie samego siebie, ┼╝e marnowanie to wstyd.

***

dr Aleksandra Drzał-Sierocka, kulturoznawca, School of Ideas, Uniwersytet SWPShttps://sukcespisanyszminka.pl/chce-zrewolucjonizowac-branze-odziezy-zosia-zochniak/

 

Na tej stronie wykorzystujemy cookies. Uzyskujemy do nich dost─Öp w celach analitycznych oraz w celu zapewnienia prawid┼éowego dzia┼éania strony. Je┼╝eli nie wyra┼╝asz na to zgody, mo┼╝esz zmieni─ç ustawienia w swojej przegl─ůdarce. Zobacz wi─Öcej w Polityce Prywatno┼Ťci.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close