Sukces Pisany Szminką platforma pierwszego wyboru dla kobiet

Portal wiedzy i najnowsze trendy ze świata biznesu, start-upów, finansów oraz kobiecej przedsiębiorczości

Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on Google+Share on LinkedInEmail this to someone
Czy kobiety znają swoje prawa?

Czy kobiety znają swoje prawa?

czy Polki znają swoje prawa

Jak egzekwować swoje prawa w pracy? Jakich błędów unikać przy wszczynaniu procesu sądowego? – tłumaczy dr Katarzyna Antolak – Szymanski, prawniczka z Uniwersytetu SWPS.

Wśród kobiet w Polsce stopniowo wzrasta świadomość dochodzenia swoich praw. Świadczyć może o tym rosnąca liczba spraw o odszkodowanie z tytułu naruszenia równego traktowania w zatrudnieniu. W 2015 roku w Sądach Rejonowych toczyło się 317 postępowań dotyczących kobiet, a 300 spraw mężczyzn. Jak egzekwować swoje prawa w pracy? Jakich błędów unikać przy wszczynaniu procesu sądowego? – tłumaczy dr Katarzyna Antolak – Szymanski, prawnik z Uniwersytetu SWPS.

Prawa rodzica

Kobiety są świadome uprawnień związanych z rodzicielstwem, świadczy o tym częste korzystanie z tych praw. Mężczyźni rzadko wykorzystują urlop rodzicielski. Wynika to ze stereotypów oraz braku wiedzy na ten temat. Kampanie zachęcające ojców do urlopu i spędzania czasu z dziećmi wpływają stopniowo na zmianę postrzegania przez pracodawców pracujących matek. Dzięki temu, kobiety mogą między innymi kontynuować rozwój zawodowy. Z danych Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej wynika, że z urlopów rodzicielskiego i ojcowskiego skorzystało w 2014 roku ponad 631 tys. osób, w tym 471,9 tys. kobiet i 159,3 tys. mężczyzn. Urlop rodzicielski wykorzystało 316 tys. osób. Mężczyźni coraz częściej decydują się na dwutygodniowy urlop ojcowski, ale korzystanie z innych uprawnień rodzicielskich wciąż należy do rzadkości. W Europie problem równowagi pomiędzy życiem zawodowym, a sferą rodzinną dotyka w szczególności kobiet. To one nadal częściej pełnią role opiekuńcze w stosunku do dzieci i osób starszych, równolegle zajmując się domem oraz wykonując pracę zawodową. Istotny wpływ na sytuację kobiet na rynku pracy i ograniczanie dyskryminacji ma podział obowiązków pomiędzy kobietami i mężczyznami.(1)

Kobiety w pracy

Kobiety posiadają wiedzę na temat praw przysługujących im w związku z zatrudnieniem. Kampanie informacyjne w tym zakresie prowadzą między innymi: Rzecznik Praw Obywatelskich, Ministerstwo Sprawiedliwości oraz Ministerstwo Rodziny, Pracy, i Polityki Społecznej. Od 2002 roku pracodawcy mają za zadanie informować pracowników o prawie do równego traktowania w zatrudnieniu.(2) Kobiety mimo, że są świadome swoich praw, nie zawsze upominają się o ich respektowanie Wywołane jest to być może obawą przed skomplikowanym procesowo i kosztownym postępowaniem sądowym. Boją się również utraty pracy, dlatego częściej dochodzą swoich praw dopiero, po rozwiązaniu stosunku pracy. Kobiety, wobec których dopuszczono się molestowania sporadycznie wszczynają postępowanie. W 2015 roku w Sądach Rejonowych zarejestrowano zaledwie 9 spraw o odszkodowanie w związku z molestowaniem seksualnym kobiet, jako jedną z form dyskryminacji w miejscu pracy.(3)
Badanie „Godzenie ról rodzinnych i zawodowych – sytuacja młodych rodziców na rynku pracy” wykonane na zlecenie Biura Rzecznika Praw Obywatelskich w 2014 roku wykazało, że kobiety które nie korzystają z dłuższych urlopów – rodzicielskiego i wychowawczego, swoją decyzję argumentują sytuacją ekonomiczną, strachem przed utratą pracy, negatywnym wpływem przerwy na karierę zawodową oraz sferę osobistą.

Mobbing

Prawo pracy chroni kobiety przed mobbingiem. W Kodeksie pracy zostały przewidziane konsekwencje prawne mobbingu w postaci możliwości dochodzenia od pracodawcy zadośćuczynienia pieniężnego za krzywdę, gdy mobbing spowodował u pracownika problemy ze zdrowiem oraz odszkodowania w przypadku, gdy pracownik wskutek mobbingu rozwiązał umowę o pracę (4). Istnieją jednak trudności dowodowe związane z wykazaniem mobbingu,(5) jak również dochodzonych z tego tytułu roszczeń, ponieważ to na pracowniku spoczywa obowiązek wykazania, że stał się jego ofiarą.

Sytuacja kobiet na rynku pracy

Większość pracowników z niskim wynagrodzeniem (poniżej połowy przeciętnego wynagrodzenia) stanowią kobiety. Średnie wynagrodzenie mężczyzn jest wyższe niż wynagrodzenie kobiet. Prawidłowość ta dotyczy niemal wszystkich grup zawodowych. Zgodnie z danymi GUS z 2012 roku średnia płaca mężczyzn była o 700 zł wyższa niż zarobek kobiet (6). Kobiety jednak coraz częściej wnoszą sprawy o naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu, dyskryminację ze względu na płeć. Mogą domagać się realizacji swoich praw w postępowaniach sądowych. Po pomoc uciekają się również do organizacji pozarządowych zajmujących się ich prawami kobiet. Mogą również zgłaszać skargi i wnioski do Pełnomocnika Rządu do spraw społeczeństwa obywatelskiego i równego traktowania, jak również korzystać z innych form upominania się o swoje prawa.

Dr Katarzyna Antolak – Szymanski, prawnik z Uniwersytetu SWPS

***

  1. Badanie „Godzenie ról rodzinnych i zawodowych – sytuacja młodych rodziców na rynku pracy” na zlecenie Biura Rzecznika Praw Obywatelskich w 2014 roku.
  2. Zgodnie z treścią art. 941 Kodeksu Pracy pracodawca udostępnia pracownikom tekst przepisów dotyczących równego traktowania w zatrudnieniu w formie pisemnej informacji rozpowszechnionej na terenie zakładu pracy lub zapewnia pracownikom dostęp do tych przepisów w inny sposób przyjęty u danego pracodawcy.
  3. Dane pochodzą z Informatora Statystycznego Wymiaru Sprawiedliwości, www.isws.ms.gov.pl
  4. Zgodnie z treścią art. 943 § 3. Kodeksu Pracy pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia, może dochodzić od pracodawcy odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego § 4. Pracownik, który wskutek mobbingu rozwiązał umowę o pracę, ma prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów.
  5. Przesłanki ustawowe mobbingu określone w art. 943 § 1 Kodeksu Pracy.
  6. Dane z opracowania: Główny Urząd Statystyczny, Kobiety i mężczyźni na rynku pracy, Warszawa 2014.
Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on Google+Share on LinkedInEmail this to someone

Komentarze

może cię zainteresować

Najnowsze wpisy wybrane specjalnie dla Ciebie

Sukces Pisany Szminką

Wspieramy i promujemy kobiety od 2008 roku.

Newsletter

Jesteś ciekawy, co u nas nowego?
Bądź na bieżąco, zapisz się do newslettera!