zadłużenie i oszczędzanie

Po┼╝yczamy, bo ulegamy reklamom

Dagny Kurdwanowska

17 listopada obchodzimy Dzie┼ä bez D┼éug├│w. Niestety coraz mniej Polak├│w mo┼╝e obchodzi─ç go jako swoje ┼Ťwi─Öto. Nasze zad┼éu┼╝enie ro┼Ťnie, a spada sk┼éonno┼Ť─ç do oszcz─Ödzania.

Co sz├│stemu Polakowi wystarcza kilka godzin, ┼╝eby podj─ů─ç decyzj─Ö o po┼╝yczeniu pieni─Ödzy ÔÇô pokazuj─ů badania ARC Rynek i Opinia. Co trzeci potrzebuje kilku dni. Decyzj─Ö o zaci─ůgni─Öciu finansowych zobowi─ůza┼ä podejmujemy wi─Öc szybko i najcz─Ö┼Ťciej spontanicznie, zazwyczaj, by za┼éata─ç dora┼║ne dziury bud┼╝etowe. Jako powody podajemy najcz─Ö┼Ťciej zbyt ma┼ée zarobki i brak oszcz─Ödno┼Ťci. ┼üatwo┼Ť─ç w pozyskaniu po┼╝yczki i szybko┼Ť─ç decyzji to jedne z przyczyn du┼╝ego wzrostu os├│b zad┼éu┼╝onych ÔÇô w por├│wnaniu z zesz┼éym rokiem ich liczba wzros┼éa o p├│┼é miliona os├│b.

Dlaczego tak si─Ö dzieje? ÔÇô Rosn─ů apetyty konsumpcyjne Polak├│w, nie zawsze w parze z mo┼╝liwo┼Ťciami. ┼Ürednia zaleg┼éo┼Ť─ç, wynikaj─ůca g┼é├│wnie z pozabankowych zobowi─ůza┼ä, zwi─Ökszy┼éa si─Ö w ci─ůgu roku z nieca┼éych 9 tys. z┼é do 13,4 tys. z┼é. Jak wida─ç z naszych bada┼ä szczeg├│lnie niefrasobliwie zachowuj─ů si─Ö m┼éodzi, cz─Ö┼Ťciej okazuj─ů si─Ö rozrzutni, dzia┼éaj─ů spontanicznie, bez planu finansowego i na dodatek gotowi s─ů ÔÇ×na wszelki wypadekÔÇŁ po┼╝yczy─ç wi─Öcej ni┼╝ potrzebuj─ů ÔÇô zwraca uwag─Ö Mariusz Hildebrand, wiceprezes BIG InfoMonitor.

Nasze apetyty nie id─ů w parze z zapobiegliwo┼Ťci─ů finansow─ů i takim zarz─ůdzaniem bud┼╝etem, by wygospodarowa─ç ┼Ťrodki na oszcz─Ödno┼Ťci. Jak wynika z bada┼ä ÔÇ×Postawy Polak├│w wobec finans├│wÔÇŁ przeprowadzonych w tym roku przez Fundacj─Ö Kronenberga przy Citi Handlowy i Fundacj─Ö Think!, a┼╝ 70% Polak├│w uwa┼╝a, ┼╝e warto oszcz─Ödza─ç, ale tylko 54% oszcz─Ödza, a regularnie zaledwie 13%. Ci, kt├│rzy regularnie oszcz─Ödzaj─ů, cz─Ö┼Ťciej ni┼╝ inni rozmawiaj─ů w domu o finansach, inwestuj─ů, odk┼éadaj─ů na emerytur─Ö i pog┼é─Öbiaj─ů swoj─ů wiedz─Ö na temat instrument├│w finansowych. – Z badania wyra┼║nie wynika, ┼╝e zdajemy sobie spraw─Ö z wagi oszcz─Ödzania. W sferze praktycznej wygl─ůda to jednak nieco inaczej. 41% odk┼éada od czasu do czasu, z czego co czwarty deklaruje, ┼╝e oszcz─Ödza─ç…nie warto. To pokazuje, ┼╝e odk┼éadnie pieni─Ödzy ma dla nas charakter raczej epizodyczny. Przy tym wszystkim jedynie 13% z nas oszcz─Ödza regularnie, co stanowi spadek w stosunku do roku ubieg┼éego, kiedy deklarowa┼éo tak 16% respondent├│w – m├│wi Krzysztof Kaczmar, prezes Zarz─ůdu Fundacji Kronenberga przy Citi Handlowy.

Tylko co pi─ůty Polak oszcz─Ödza na emerytur─Ö. Wielu z nas brakuje wiedzy, jak odk┼éada─ç pieni─ůdze systematycznie. Radzimy, od czego zacz─ů─ç.

Zarabiaj─ůc zbyt ma┼éo i nie posiadaj─ůc oszcz─Ödno┼Ťci, nie tylko mamy sk┼éonno┼Ť─ç do wi─Ökszego zad┼éu┼╝ania si─Ö, ale i do problem├│w ze sp┼éat─ů dotychczasowego zad┼éu┼╝enia. Na przestrzeni 14 miesi─Öcy, od ko┼äca sierpnia 2015 r. do ko┼äca pa┼║dziernika 2016 r., liczba konsument├│w wpisanych do BIG InfoMonitor m.in. za nieop┼éacenie bie┼╝─ůcych rachunk├│w telefonicznych, za media, czynszu, aliment├│w, czy te┼╝ rat po┼╝yczek pozabankowych, zwi─Ökszy┼éa si─Ö o ponad jedn─ů trzeci─ů. Liczba niesolidnych d┼éu┼╝nik├│w wzros┼éa z 1,25 mln do 1,74 mln os├│b. Jeszcze bardziej posz┼éa w g├│r─Ö warto┼Ť─ç nieuregulowanych zaleg┼éo┼Ťci ÔÇô z 11,18 mld z┼é do 23,64 mld z┼é, czyli ponad dwukrotnie.

Eksperci podkre┼Ťlaj─ů, ┼╝e Polakom brakuje nie tylko zapobiegliwo┼Ťci, ale przede wszystkim wiedzy na temat zarz─ůdzania finansami i inwestowania oszcz─Ödno┼Ťci. – Takie podej┼Ťcie do finans├│w to korelacja dw├│ch czynnik├│w – wiedzy oraz zaufania – podkre┼Ťla Marcin Rosiecki, Dyrektor Departamentu Bankowo┼Ťci Prywatnej w Citi Handlowy. – Niestety, na polu wiedzy o finansach wci─ů┼╝ wida─ç nieodrobione lekcje sprzed lat. Ewidentnie jest zapotrzebowanie na edukacj─Ö w tym obszarze, skoro najpopularniejszym narz─Ödziem do lokowania oszcz─Ödno┼Ťci pozostaje nieoprocentowany ROR. Prawie co 5 z oszcz─Ödzaj─ůcych rozumie odk┼éadanie pieni─Ödzy jako w┼éo┼╝enie ich do szuflady w kopercie, a produkty o charakterze inwestycyjnym ┼é─ůcznie stanowi─ů jedynie 10% wskazywanych sposob├│w oszcz─Ödzania. Pozytywne jest, ┼╝e je┼╝eli ju┼╝ Polacy decyduj─ů si─Ö skorzysta─ç z porady w temacie swoich pieni─Ödzy, co respondenci w badaniu deklaruj─ů niestety rzadko – to w pierwszej kolejno┼Ťci kieruj─ů si─Ö po informacje do pracownik├│w czy materia┼é├│w instytucji finansowych (46%).

Jak wynika z bada┼ä BIG InfoMonitor, podejmuj─ůc decyzje o zad┼éu┼╝eniu, ulegamy te┼╝ reklamom w telewizji. Co ├│smej osobie (12 proc.), z grona sp┼éacaj─ůcych w┼éa┼Ťnie po┼╝yczkowe czy kredytowe zobowi─ůzanie, zdarzy┼éo si─Ö podj─ů─ç decyzj─Ö o zad┼éu┼╝eniu wcale nie pod wp┼éywem potrzeb, lecz reklamy po┼╝yczki. Jeszcze wi─Öcej, bo 15 proc. ankietowanych zrobi┼éo tak co najmniej raz.