uzale偶nienie od telefonu

Nie umiesz 偶y膰 bez telefonu? Zobacz, czym to grozi

Dagny Kurdwanowska

Share on facebook
Share on twitter
Share on email
Share on linkedin
Share on facebook
Share on twitter
Share on email
Share on linkedin

Dotykamy swojego telefonu prawie 3 tysi膮ce razy dziennie. Kiedy korzystanie z technologii zmienia si臋 w uzale偶nienie?

Kilka dni temu z ciekawo艣ci膮 przegl膮da艂am technologiczne nowo艣ci do kuchni. Moje szczeg贸lne zainteresowanie wzbudzi艂a waga po艂膮czona poprzez wi-fi z aplikacj膮 w smartfonie. Aplikacja pokazywa艂a przepis i dba艂a, 偶eby zwa偶y膰 i odmierzy膰 na wadze dok艂adnie tak膮 ilo艣膰 sk艂adnik贸w, jaka potrzebna jest do przygotowania potrawy. Sprytne prawda?

Internet rzeczy to ju偶 nasza rzeczywisto艣膰. Smartfony i tablety staj膮 si臋 naszymi ma艂ymi centrami dowodzenia. Sprawdzamy w nich maile, wiadomo艣ci od przyjaci贸艂, stan powietrza w mie艣cie. Dzi臋ki nim uczymy si臋 j臋zyk贸w obcych, realizujemy plany dietetyczne i ogl膮damy filmy. Pod艂膮czamy je do urz膮dze艅 kuchennych, 偶eby szybciej i lepiej gotowa膰. Nowoczesne urz膮dzenia wspieraj膮 nasz膮 kreatywno艣膰, dbaj膮 o plan dnia, list臋 obowi膮zk贸w, a je艣li kto艣 ma specjaln膮 aplikacj臋, to i o work-life balance. Na koniec dnia pomagaj膮 nam si臋 tak偶e zrelaksowa膰 i pomedytowa膰.

W idealnym 艣wiecie, dzi臋ki nowym technologiom nasz potencja艂 rozkwita艂by, a my sami byliby艣my lepiej zorganizowani, bardziej zrelaksowani i zadowoleni z 偶ycia. No c贸偶, w prawdziwym 艣wiecie, opr贸cz blask贸w, wida膰 coraz powa偶niejsze cienie naszego nieumiarkowanego zach艂y艣ni臋cia si臋 nowymi technologiami. Korzystamy z nich bez umiaru, 艣pimy z telefonami pod poduszk膮 i co chwila nerwowo wyci膮gamy je z kieszeni, by sprawdzi膰, czy nie przysz艂y nowe powiadomienia z Facebooka lub Instagrama. Naukowcy wyliczyli, 偶e dotykamy swoich smartfon贸w prawie 3 tysi膮ce razy dziennie! 呕yjemy w spo艂ecze艅stwie cyfrowym, ale czy to musi oznacza膰, 偶e jeste艣my niewolnikami technologii? Czy technologia zmieni艂a nas w fonoholik贸w?

Temu problemowi postanowi艂a przyjrze膰 si臋 Fundacja Dbam o M贸j Z@si臋g. Przeprowadzi艂a badania kt贸rych efektem jest obszerny raport. Cho膰 badania prowadzone by艂y przede wszystkim z my艣l膮 o m艂odzie偶y, rodzicach i nauczycielach, z wniosk贸w Raportu mog膮 skorzysta膰 wszyscy, kt贸rzy czuj膮, 偶e urz膮dzenia i nowe technologie zacz臋艂y dominowa膰 w ich 偶yciu.

Problem fonoholizmu, bo tak nazywa si臋 uzale偶nienie od smartfon贸w to zjawisko stosunkowe nowe. Nie jest uj臋te w 偶adnej mi臋dzynarodowej klasyfikacji chor贸b psychicznych. Wci膮偶 nie wiadomo tak偶e dok艂adnie, co powoduje nawykowe si臋ganie po telefon. 鈥濶ie powinni艣my m贸wi膰 o zjawisku uzale偶nienia od urz膮dze艅 cyfrowych, lecz o zaburzeniu w u偶ywaniu/ u偶ytkowaniu. Gdyby traktowa膰 smartfony jako mini-komputery w艂膮czone do sieci Internetu, mo偶na powiedzie膰, 偶e narz臋dzie, jakim jest smartfon, komputer, tablet, u偶ywane w spos贸b nieodpowiedzialny, mo偶e
przyczynia膰 si臋 do uzale偶nienia od Internetu鈥 – czytamy w raporcie.

Podstawowy wniosek p艂yn膮cy z raportu b臋dzie dla wielu os贸b oczywisty 鈥 dla m艂odych ludzi technologia to ju偶 naturalny element rzeczywisto艣ci. Dzieci i nastolatki 艣wietnie radz膮 sobie z obs艂ug膮 smart urz膮dze艅. Korzystaj膮 z nich w szkole, w czasie wolnym, podczas spotka艅 z przyjaci贸艂mi. Gdzie tkwi haczyk? O ile 艣wietnie radz膮 sobie z technologiami, coraz s艂abiej odnajduj膮 si臋 w relacjach i w 艣wiecie, w kt贸rym telefon jest wy艂膮czony.

鈥濽偶ytkownik, kt贸ry w spos贸b niekontrolowany, na艂ogowy, kompulsywny korzysta w 偶yciu codziennym z r贸偶nego rodzaju medi贸w cyfrowych, urz膮dze艅 mobilnych, Internetu, to u偶ytkownik 鈥瀗iezagospodarowany鈥 w relacjach mi臋dzyludzkich鈥 – zauwa偶aj膮 tw贸rcy raportu. A to w艂a艣nie dobra i silna relacja z rodzice, a p贸藕niej tak偶e z partnerem chroni przed ryzykownym i nawykowym korzystaniem z cyfrowych urz膮dze艅 mobilnych.

Lista ponurych konsekwencji zjawiska 鈥瀉lways on鈥 jest d艂uga, a s膮 na niej m.in. problemy
z nauk膮 i koncentracj膮, spadek aktywno艣ci szkolnych i pozaszkolnych. stosowanie r贸偶nych
form przemocy, bezsenno艣膰, depresja. W ostatnich latach zwi臋kszy艂a si臋 zale偶no艣膰 mi臋dzy wyst臋powaniem zespo艂u uzale偶nie艅 zwi膮zanych z nowymi mediami a oty艂o艣ci膮.

Pog艂臋bianiu problemu w艣r贸d m艂odzie偶y sprzyja brak regu艂 i kontroli. W ok. 40% gospodarstw domowych w og贸le nie s膮 ustalane zasady korzystania z telefonu kom贸rkowego, czy innych urz膮dze艅 w domu, w szkole, czy w miejscach publicznych. Efekt jest taki, 偶e najpierw u nastolatk贸w, a potem u siebie wyrabiamy nawyk, kt贸ry powoduje, 偶e nie odk艂adamy telefon贸w nawet podczas obiadu czy kawy z przyjaci贸艂mi. R贸wnie偶 polskie szko艂y nie wypracowa艂y ujednoliconych standard贸w w zakresie korzystania z urz膮dze艅 mobilnych.

Raport nie ko艅czy na diagnozie problemu, ale przedstawia te偶 wiele zalece艅 i pomys艂贸w na rozwi膮zanie problemu. W艣r贸d nich s膮 m.in. uzupe艂nienie szkolnych program贸w wychowawczych i profilaktycznych o w膮tki nawi膮zuj膮ce do problemu e-uzale偶nie艅, budowanie odr臋bnych poradni leczenia uzale偶nie艅 behawioralnych finansowanych ze 艣rodk贸w narodowego funduszu zdrowia czy edukacj臋 rodzic贸w.

Rola rodzic贸w i os贸b doros艂ych jest w tym przypadku kluczowa, poniewa偶 dzieci najcz臋艣ciej powielaj膮 nawyki, kt贸re podpatruj膮 u nich. Je艣li wi臋c chcesz, 偶eby twoje dziecko korzysta艂o z telefonu w spos贸b bardziej zr贸wnowa偶ony, poka偶 mu jak to zrobi膰, zaczynaj膮c od siebie.

A oto 10 symptom贸w, kt贸re powinny ci臋 zaniepokoi膰:

  1. Nie wyobra偶am sobie codziennego 偶ycia bez u偶ywania telefonu kom贸rkowego.
  2. Nosz臋 przy sobie 艂adowark臋/baterie w razie, gdyby m贸j telefon si臋 roz艂adowa艂.
  3. Cz臋sto zerkam na telefon kom贸rkowy, aby sprawdzi膰, czy kto艣 do mnie nie napisa艂.
  4. Kiedy jestem poza zasi臋giem telefonii kom贸rkowej, robi臋 wszystko, aby ten zasi臋g zdoby膰.
  5. Odbieram po艂膮czenia telefoniczne nawet w sytuacjach, w kt贸rych mo偶e stwarza膰 to zagro偶enie, np. na przej艣ciu dla pieszych, kiedy prowadz臋 samoch贸d.
  6. Staram si臋 mie膰 telefon zawsze przy sobie r贸wnie偶 wtedy, kiedy k艂ad臋 si臋 spa膰 i kiedy wstaj臋 z 艂贸偶ka.
  7. Czuj臋 si臋 z艂y/z艂a w towarzystwie i zdenerwowany/a, kiedy z jakich艣 powod贸w nie mog臋 korzysta膰 z telefonu.
  8. Czuj臋 si臋 przeci膮偶ony/a informacjami medialnymi.
  9. Je艣li zapomn臋 wzi膮膰 telefon ze sob膮, robi臋 wszystko, aby jak najszybciej mie膰 go ponownie przy sobie. Bez telefonu czuj臋 si臋 niekomfortowo.
  10. Je艣li us艂ysz臋 d藕wi臋k przychodz膮cej do mnie wiadomo艣ci, od razu instynktownie si臋gam po telefon, przerywaj膮c to, co w艂a艣nie robi艂em/am.

To tylko kilka symptom贸w 鈥 jest ich o wiele wi臋cej. Informacje na ich temat oraz na temat rozwi膮za艅 znajdziesz w RAPORCIE FUNDACJI DBAM O M脫J Z@SI臉G

A w przysz艂ym tygodniu przeczytasz u nas wi臋cej o tym, jak korzysta膰 z telefon贸w w spos贸b bardziej zr贸wnowa偶ony. Ju偶 dzi艣 pierwsza podpowied藕: wy艂膮cz wszystkie powiadomienia z serwis贸w spo艂eczno艣ciowych i skrzynki mailowej. Wyznacz sobie godziny, w kt贸rych b臋dziesz na nie wchodzi艂a i sprawdza艂a, czy s膮 nowe wiadomo艣ci. Dzi臋ki temu telefon przestanie pika膰, co kilka minut, a Tobie 艂atwiej b臋dzie walczy膰 z nawykiem ci膮g艂ego sprawdzania, kto napisa艂.

Zarejestruj si臋 aby otrzyma膰 newsletter