stres w pandemii

8 sposob贸w na stres w obliczu trudnych sytuacji

Alina Ka藕mierczak

Sytuacja typowa w dzisiejszych czasach. Ekspedientka opowiada, o tym, 偶e od kilku dni ma b贸le 偶o艂膮dka z nerw贸w. Nie mo偶e je艣膰, spa膰, dr偶膮 jej r臋ce. Nie mo偶e ju偶 s艂ucha膰 informacji o cierpi膮cych dzieciach i kobietach, o wybuchach bomb i wyciu syren. Na dodatek ka偶dy przychodz膮cy klient, podsyca nerwy historiami na temat tego, co dzieje si臋 w Ukrainie. Na sugesti臋, by zadba艂a o siebie i swoje zdrowie, skoncentrowa艂a si臋 na tym, co wa偶ne w jej 偶yciu obecnie, odpowiada, 偶e nie potrafi... Tak dzia艂a stres. Stres, kt贸ry cz臋sto przybiera oblicze paniki.

Rodzaj stresu

Stres, kt贸ry pojawi艂 si臋 u nas w ostatnim czasie mo偶na zaliczy膰 do jednego z trzech rodzaj贸w okre艣lonych przez Ameryka艅skie Towarzystwo Psychologiczne: ostry, traumatyczny, chroniczny.

Z czym wi膮偶e si臋 ostry stres?

Ostry stres wi膮偶e si臋 z nag艂ym zagro偶eniem, zwi膮zanym z bod藕cem fizycznym, psychologicznym lub ekonomicznym. Traumatyczny pojawia si臋 jako reakcja na sytuacje zagra偶aj膮ce 偶yciu i zdrowiu. Te dwa pierwsze utrzymuj膮ce si臋 przez d艂u偶szy czas, mog膮 zmieni膰 si臋 w stres chroniczny, kt贸remu towarzyszy sta艂e napi臋cie, wyczerpanie i mniejsza zdolno艣膰 do koncentracji.

Realne zagro偶enia vs. wyobra偶enia

Sytuacja wojenna na 艣wiecie spowodowa艂a, 偶e nasz organizm nie jest w stanie okre艣li膰 realnie r贸偶nicy mi臋dzy rzeczywistymi zagro偶eniami, a tymi wyobra偶onymi. W zwi膮zku z tym istnieje du偶e ryzyko, 偶e stres odci艣nie pi臋tno na naszym 偶yciu. Mo偶e te偶 wp艂yn膮膰 destrukcyjnie na nasze zdrowie: na k艂opoty ze snem, d艂ugotrwa艂e zm臋czenie, problemy z koncentracj膮, uporczywe my艣li, uczucie smutku, frustracji, gniewu, niepokoju, ni偶sz膮 odporno艣膰, wypadanie w艂os贸w czy wreszcie b贸le g艂owy, b贸le w klatce piersiowej, podwy偶szone ci艣nienie krwi czy choroby serca.

Co mo偶na z tym zrobi膰?
Jak broni膰 si臋 przed stresem?
Jak pracowa膰 nad si艂膮 i odporno艣ci膮?

Przeanalizuj swoje emocje.

Emocje nie s膮 ani dobre, ani z艂e. One po prostu s膮 drogowskazem, co dzieje si臋 naszym 偶yciu. 聽Pozw贸l sobie na nie. Zatrzymaj si臋 i sprawd藕, jakie emocje Ci towarzysz膮. Pozw贸l sobie na prze偶ywanie smutku i innych nawet nielubianych emocji. T艂umione emocje mog膮 jeszcze bardziej spot臋gowa膰 z艂e samopoczucie. Zobacz, jakie odczucia towarzysz膮 Ci, miej ich 艣wiadomo艣膰. Jednak nie utrzymuj ich zbyt d艂ugo w sobie, nie dopu艣膰, aby poch艂on臋艂y Ci臋 i przej臋艂y nad Tob膮 kontrol臋. D艂ugotrwa艂e przebywanie w z艂o艣ci, gniewie i nienawi艣ci nie wp艂ywa dobrze na nasze samopoczucie. Zastosuj si臋 do s艂贸w ks. Jana Kaczkowskiego 鈥濼ylko si臋 nie martw przez ca艂y dzie艅. Wyznacz sobie na to godzin臋, a potem ciesz si臋 偶yciem鈥. W puszczeniu emocji takich jak l臋k czy smutek mo偶e pom贸c Ci aplikacja MyOla dost臋pna w formie podcast贸w na Spotify i Apple Podcats.

Pomy艣l, na co masz realny wp艂yw.

Stephen R. Covey nazywa rzeczy, kt贸re nas martwi膮 lub z艂oszcz膮, a na kt贸re nie mamy wp艂ywu 鈥瀔r臋giem zainteresowa艅鈥. I namawia, by w kr臋gu zainteresowa艅 nie sp臋dza膰 niepotrzebnie czasu. Kr膮g zainteresowa艅 oddzia艂uje na nasze 偶ycie, ale nie mamy na niego 偶adnego wp艂ywu. W tym kr臋gu znajduj膮 si臋 dzia艂ania wojenne, polityka, pogoda. Je艣li nie mo偶emy zmieni膰 sytuacji, kt贸ra nas otacza, warto j膮 sobie odpu艣膰 i nie traci膰 niepotrzebnie energii na bezproduktywne dyskutowanie. Co nam da, 偶e b臋dziemy opowiada膰 o tragediach, jakie spotka艂y innych, narzeka膰 na sytuacj臋, skoro nie mamy na to wp艂ywu. Wg Coveya mamy bowiem inn膮 przestrze艅 dla siebie: 鈥瀔r膮g wp艂ywu鈥. Przebywamy w nim robi膮c to, na co realnie mamy wp艂yw. Im bardziej koncentrujemy si臋 na sprawach, kt贸re rzeczywi艣cie od nas zale偶膮, tym wi臋kszy staje si臋 nasz kr膮g wp艂ywu. Tym skuteczniej dzia艂amy. Nie mam wp艂ywu na fakt, 偶e jest wojna, ale mam wp艂yw na to, w jaki spos贸b b臋d臋 do niej podchodzi膰 i jak mog臋 realnie pomaga膰. A przecie偶 mog臋 wiele: pocz膮wszy od manifestacji mojej solidarno艣ci z Ukrain膮 przez wpisy na FB poprzez organizacj臋 zbi贸rek rzeczy, pomoc finansow膮, konkretne wsparcie konkretnych os贸b, jakie mog臋 da膰.

Ogranicz dost臋p do informacji.

Nie chodzi o to, by ca艂kowicie odci膮膰 si臋 od najnowszych informacji i udawa膰, 偶e nic si臋 nie dzieje. By膰 oderwanym od rzeczywisto艣ci. Wiedzie膰 trzeba. Realnie, konkretnie ze sprawdzonych 藕r贸de艂. Warto mie膰 te偶 艣wiadomo艣膰, 偶e obecnie pojawia si臋 mn贸stwo 鈥瀎ake news贸w鈥, kt贸re wywo艂uj膮 emocje, a nie maj膮 odzwierciedlenia w prawdzie i pr贸cz rozstroju 偶o艂膮dka, nic nie daj膮. Poza tym nie karm si臋 wiadomo艣ciami przez ca艂y dzie艅, ogl膮daj膮c wszystkie kana艂y informacyjne. Utrwalanie drastycznych obraz贸w, ci膮g艂e wzbudzanie emocji przede wszystkim strachu, z艂o艣ci, bezsilno艣ci tylko pot臋guje nasz chroniczny stres i odciska pi臋tno na naszym ciele. W zwi膮zku z tym mog膮 pojawi膰 si臋 b贸le brzucha, b贸le w klatce piersiowej, podwy偶szone ci艣nienie, nudno艣ci, spadek odporno艣ci fizycznej. Je艣li 艣wiadomie b臋dziesz korzysta膰 z informacji, mo偶esz poczu膰 si臋 lepiej.

Zachowaj spok贸j.

W czasach chaosu najbardziej potrzebujemy spokoju. Wszystko czego najbardziej potrzebuj膮 Twoi najbli偶si to bezpiecze艅stwo, spok贸j i poczucie, 偶e w najbli偶szym otoczeniu nic nam nie zagra偶a. Je艣li my b臋dziemy spokojni – inni to b臋d膮 wsp贸艂odczuwa膰. Je艣li udzieli si臋 nam panika, b臋dzie to si臋 rozprzestrzenia膰 na najbli偶sze otoczenie. Jak znale藕膰 spok贸j w sobie? 聽Zacznij od oddechu, on mo偶e by膰 sprzymierze艅cem. Spokojny, g艂臋boki oddech pomo偶e Ci si臋 uspokoi膰. Mo偶esz 膰wiczy膰 tzw. oddychanie kwadratowe (nazywane „samavriti pranayama”). To jedna z metod oddychania podczas 膰wiczenia jogi. Nie trzeba jednak uprawia膰 tego sportu, by m贸c zastosowa膰 u siebie oddychanie kwadratowe.

Wystarcz膮 jedynie 3 minuty praktyki, by poczu膰 si臋 nieco bardziej zrelaksowanym i odpr臋偶onym. W jaki spos贸b oddycha膰 kwadratowo? Oto kr贸tka instrukcja: Siadamy tak, by by艂o nam wygodnie. Prostujemy plecy. Wdychamy powietrze przez 4 sekundy. Robimy pauz臋 przez kolejne 4 sekundy. Wydychamy powietrze przez 4 sekundy. Ponownie robimy pauz臋 przez 4 sekundy. Ca艂o艣膰 powtarzamy 4 razy. Po tym kr贸tkim 膰wiczeniu od razu mo偶esz poczu膰聽 wi臋kszy spok贸j i odpr臋偶enie. Spr贸buj! Aby pozna膰 wi臋cej 膰wicze艅 oddechowych mo偶esz tak偶e zajrze膰 do bezp艂atnej aplikacji MyOla dost臋pnej w formie podcast贸w na Spotify i Apple Podcats.

Praktykuj wdzi臋czno艣膰.

Dzi臋kuj za wszystko, co masz. Doce艅 to. Z naukowej perspektywy wskazane jest, by czu膰 wdzi臋czno艣膰 jak najcz臋艣ciej oraz odczuwa膰 j膮 raczej ze zdarzeniami drobnymi ni偶 ogromnymi. Praktykowanie wdzi臋czno艣ci niesie ze sob膮 wiele korzy艣ci dla jako艣ci naszego 偶ycia i pozwoli odwr贸ci膰 nasz膮 uwag臋 od obecnej sytuacji politycznej. Kiedy obudzisz si臋 rano we w艂asnym domu, w ciep艂ym 艂贸偶ku, dostrze偶esz, 偶e masz obok rodzin臋, masz co je艣膰, jeste艣 bezpieczny/a, masz pr膮d, Internet, mo偶esz i艣膰 do prac – wtedy zmieni si臋 Twoja perspektywa postrzegania 艣wiata.

Mo偶esz przez kolejne 30 dni robi膰 膰wiczenie: Wieczorem, przed za艣ni臋ciem pomy艣l, a najlepiej zapisz trzy rzeczy, za kt贸re jeste艣 wdzi臋czny/a z ca艂ego dnia. Z czasem, mo偶esz zwi臋ksza膰 liczb臋, b臋dzie Ci to przychodzi艂o coraz 艂atwiej. I pami臋taj, 偶e nawet w najtrudniejszym dniu, mo偶esz znale藕膰 co艣, za co mo偶esz czu膰 wdzi臋czno艣膰. Wdzi臋czno艣膰 sprawdza si臋 w ka偶dej sytuacji, a obecnie mo偶e nam bardzo pom贸c i doceni膰 to, w jakiej dobrej sytuacji 偶yciowej si臋 znajdujesz. A to mo偶e zmniejszy膰 stres.

Pami臋taj o przesz艂o艣ci.

Przypomnij sobie te wydarzenia z przesz艂o艣ci, kt贸re by艂y dla Ciebie trudne, ale da艂e艣/a艣 sobie z nimi rad臋. To pomaga to wierzy膰 w samego siebie poprzez si臋ganie do wcze艣niejszych do艣wiadcze艅. Pami臋taj, 偶e nic nie trwa wiecznie… Nawet, 偶e teraz jest trudno, czujesz si臋 przyt艂oczony/a, to wiedz, 偶e sytuacja mo偶e si臋 zmieni膰.

Zwr贸膰 uwag臋 na to, kogo s艂uchasz.

Otaczaj si臋 lud藕mi wspieraj膮cymi i spokojnymi, unikaj tych, kt贸rzy siej膮 panik臋. Jeste艣my wypadkow膮 pi臋ciu os贸b, z kt贸rymi najcz臋艣ciej przebywamy. Na niekt贸re z nich nie mamy wp艂ywu (rodzina, wsp贸艂pracownicy), jednak cz臋艣膰 z nich mo偶emy 艣wiadomie dobiera膰. Je艣li czujesz, 偶e pewne kontakty w 艣wiecie realnym lub wirtualnym nie wp艂ywaj膮 na Ciebie dobrze, ogranicz je. Je艣li kto艣 w Twoim towarzystwie ci膮gle podsyca atmosfer臋 strachu i nap臋dza panik臋, popro艣 go, aby zmieni艂 temat lub nie rozmawiaj z nim cz臋sto, odizoluj si臋. Poszukaj os贸b, kt贸re dzia艂aj膮 na Ciebie koj膮co, takich, kt贸re emanuj膮 spokojem, daj膮 Ci nadziej臋. Jak najwi臋cej przebywaj w ich towarzystwie. Ogl膮daj lub s艂uchaj takich os贸b w mediach czy na kana艂ach YouTube. Pami臋taj, 偶e masz wyb贸r i to Ty decydujesz przynajmniej o cz臋艣ci Twoich kontakt贸w.

Przytul si臋 do bliskiej osoby.

Obj臋cie przez drug膮 osob臋 daje niesamowite wra偶enie schronienia przed tym, co straszne, niebezpieczne. Zaczynaj膮 te偶 wydziela膰 si臋 znane wszystkim endorfiny i oksytocyna. Oba hormony wyzwalaj膮 w nas odczucia, kt贸re maj膮 wielkie znaczenie dla tworzenia i podtrzymania wi臋zi z drug膮 osob膮, daj膮 te偶 poczucie bezpiecze艅stwa i redukuj膮 stres. W trudnych czasach przytulajmy si臋 wi臋cej.

Podobnie mo偶e dzia艂a膰 przytulanie do zwierz膮t. G艂askanie naszego kota, psa tak偶e pozwoli nam 艂agodzi膰 stres i zapomnie膰 o tym, co dzieje si臋 wok贸艂.

To tylko kilka sposob贸w na to, jak mo偶na radzi膰 sobie ze stresem w kontek艣cie sytuacji, w jakiej si臋 znale藕li艣my. Ka偶dy mo偶e znale藕膰 swoje w艂asne rozwi膮zanie. Czasem pomys艂 na odstresowanie mo偶e wydawa膰 si臋 dziwny, 艣mieszny, niepowa偶ny, nie ma to znaczenia- byle by艂 skuteczny. Je艣li Tobie przynosi to ulg臋 i redukuje spi臋cie- to jest najwa偶niejsze.

Alina Ka藕mierczak o tym, dlaczego tak trudne jest przebywanie ze sob膮

O autorce

Alina Ka藕mierczak

Coach i certyfikowana konsultantka si艂y i odporno艣ci psychicznej MTQ 48庐. Certyfikowana trenerka i ekspertka metody Points Of You庐. Pomys艂odawczyni projektu Uskrzydlacze i autorka kana艂u na Youtube 鈥3 minuty Uskrzydlania鈥. Ambasadorka programu Sukces TO JA.

Zarejestruj si臋 aby otrzyma膰 newsletter

 

Na tej stronie wykorzystujemy cookies. Uzyskujemy do nich dost臋p w celach analitycznych oraz w celu zapewnienia prawid艂owego dzia艂ania strony. Je偶eli nie wyra偶asz na to zgody, mo偶esz zmieni膰 ustawienia w swojej przegl膮darce. Zobacz wi臋cej w Polityce Prywatno艣ci.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close