Prawda o Osieckiej

Katarzyna Nowicka

Od wiosny mo偶emy j膮 odkry膰 w kolejnych ksi膮偶kach. Moim, niepoprawnym politycznie, zdaniem dobrze, 偶e autorem jednej z nich jest m臋偶czyzna.

Nie艂atwo odpowiedzialnie i atrakcyjnie przybli偶a膰 czytelnikom 鈥瀘sobowo艣膰 wielorak膮鈥 – jak mawiano o Agnieszce Osieckiej. Piotr Derlatka podj膮艂 t臋 pr贸b臋 w ksi膮偶ce Zdradziecka Agnieszka Osiecka. W pos艂owiu autor spuentowa艂: 鈥濸isz膮c t臋 ksi膮偶k臋, zrozumia艂em, 偶e nie ma jednej prawdy o Osieckiej. Ka偶dy ma swoj膮. Ja te偶.鈥 Warto pozna膰 wersj臋 Piotra Derlatki, kt贸ry w swych zmaganiach z osobowo艣ci膮 Poetessy, posi艂kowa艂 si臋 nie tylko osobist膮 fascynacj膮, ale te偶 solidno艣ci膮 literaturoznawcy.

Na pytanie: 鈥瀟ek艣ciara鈥 czy poetka, autor odpowiada z przekonaniem: poetka piosenki, artystka. Sama bohaterka nie mia艂a o sobie tak dobrego zdania. W relacji wspomnieniowej Zygmunta Koniecznego, zamieszczonej w drugiej cz臋艣ci ksi膮偶ki zatytu艂owanej Powidoki, Agnieszka ocenia si臋 surowo: 鈥濸o przedstawieniu podesz艂a do mnie Osiecka i powiedzia艂a, 偶e nie b臋dzie dawa艂a mi tekst贸w, bo jest tek艣ciar膮, a ja pisz臋 do wielkich poet贸w鈥 Rzeczywi艣cie, ponad dwadzie艣cia lat nie zrobili艣my niczego wsp贸lnie. Ja jednak zawsze postrzega艂em j膮 jako poetk臋鈥. Ta opinia bliska jest autorowi, kt贸ry w opowie艣膰 o 偶yciu poetki w艂膮cza nawi膮zania do jej utwor贸w, przedstawiaj膮c nam 鈥炁紋ciopisanie鈥 Agnieszki Osieckiej.

Atutem m臋skiej narracji jest nieocenianie fakt贸w z 偶yciorysu Agnieszki, emocjonalna pow艣ci膮gliwo艣膰. Autor interpretuje jej tw贸rczo艣膰, a nie wybory 偶yciowe. Czytelnikom pozostawia du偶o miejsca na w艂asne skojarzenia, oceny i refleksje. Rzadko pozwala sobie na bardziej osobiste uwagi. Dzi臋ki temu ksi膮偶ka biograficzna nie jest przegadana, zyskuje dobre narracyjne tempo. Derlatka przedstawia Osieck膮 w nast臋puj膮cych ods艂onach: 鈥濩贸rka鈥, 鈥濸oetessa鈥, 鈥濽kochana鈥, 鈥炁籵na鈥, 鈥濵atka鈥, 鈥濶iekochana鈥, 鈥濩贸rka Saturna鈥. O to, jak zapisa艂a si臋 w pami臋ci innych, zapyta艂 bli偶szych i dalszych przyjaci贸艂 pisarki, m.in. Daniela Olbrychskiego, Urszul臋 Dudziak, Ew臋 B艂aszczyk, Hann臋 Baku艂臋, Ann臋 Sza艂apak. Poniewa偶 publikacja ta porz膮dkuje nam wiedz臋 o autorce szlagier贸w, na ko艅cu odnajdujemy kalendarium, w kt贸rym zastosowano podzia艂 na sfer臋 zawodow膮 i prywatn膮 jej 偶ycia.

Okresem, kt贸ry najbardziej przykuwa uwag臋 autora, jest czas zwi膮zania si臋 Osieckiej z Teatrem Atelier w Sopocie. To czas odchodzenia, narastania 艣wiadomo艣ci o zbli偶aniu si臋 艣mierci. Z drugiej strony, to czas aktywno艣ci autorki Szpetnych czterdziestoletnich, kt贸ra w jedynym w Polsce teatrze na pla偶y, zrodzonym z pasji m艂odych aktor贸w, odnajduje co艣 z ducha niezapomnianego STS-u. Tyle tylko, 偶e w otoczeniu artyst贸w z tak dla niej typowym 鈥瀉petytem na 偶ycie鈥, pe艂na witalno艣ci, zawsze g艂odna ludzi i wra偶e艅 Agnieszka oswaja si臋 z 鈥濧petytem na 艣mier膰鈥. Tytu艂 adaptacji sztuki Albeego, kt贸r膮 przygotowa艂a Osiecka jest wymownym przeciwie艅stwem tytu艂u jej sztuki Apetyt na czere艣nie. Kusz膮ce 偶ycie ust臋puje miejsca kusz膮cej kostusze. Panienka z Saskiej K臋py, zawsze dziewczy艅ska i przekonana, 偶e lepiej goni膰 kr贸liczka ni偶 z艂apa膰 go, musia艂a poczu膰 smak ostatecznego po偶egnania si臋 z pogoni膮 za szcz臋艣ciem. Nie broni艂a si臋 za wszelk膮 cen臋, o czym 艣wiadczy jej podej艣cie do leczenia choroby, a przede wszystkim d艂ugie ignorowanie jej objaw贸w.

Piotr Derlatka, Zdradziecka Osiecka, Instytu Wydawniczy Latarnik, 2015

zdradziecka-osiecka-b-iext28420724